ترکمن سسی - بهرام جرجانی - یکی از خطرناکترین خطاهای تاریخی بشر، این تصور بوده است که حق همیشه در کنار قدرت، ثروت، جمعیت یا حاکمیت قرار دارد. عاشورا این تصور را برای همیشه به چالش کشید و نشان داد که حقیقت را نه با تعداد افراد میتوان سنجید و نه با میزان قدرت.
در سال ۶۱ هجری، در صحرای کربلا نه سپاه امام حسین(ع) اکثریت بود، نه امکانات مادی در اختیار او قرار داشت و نه ساختار قدرت از او حمایت میکرد. در مقابل، حکومت وقت از تمام ابزارهای سیاسی، نظامی و تبلیغاتی برخوردار بود. با این حال، تاریخ به گونهای رقم خورد که نام حسین بن علی(ع) به نماد عزت، آزادگی و پایداری تبدیل شد و بسیاری از صاحبان قدرت آن روزگار تنها در صفحات عبرت تاریخ باقی ماندند.
اهمیت این حقیقت زمانی آشکارتر میشود که بدانیم جایگاه امام حسین(ع) تنها در منابع شیعه مورد تأکید قرار نگرفته است. در منابع معتبر اهل سنت نیز فضائل ایشان بهصراحت نقل شده است. پیامبر اکرم(ص) در حدیثی که امام ترمذی در «سنن ترمذی» روایت کرده، فرمودند:
«حُسَیْنٌ مِنِّی وَأَنَا مِنْ حُسَیْنٍ»
«حسین از من است و من از حسینم.»
همچنین در روایتی که در «سنن ترمذی»، «سنن ابن ماجه» و «مسند احمد بن حنبل» نقل شده، پیامبر اکرم(ص) فرمودند:
«الْحَسَنُ وَالْحُسَیْنُ سَیِّدَا شَبَابِ أَهْلِ الْجَنَّةِ»
«حسن و حسین سرور جوانان اهل بهشت هستند.»
این روایات که از معتبرترین منابع حدیثی اهل سنت نقل شدهاند، نشان میدهند که کربلا صرفاً روایت یک نزاع سیاسی یا اختلاف قدرت نبود؛ بلکه شهادت شخصیتی بود که رسول خدا(ص) او را بخشی از وجود خود معرفی کرده و جایگاهی ممتاز برای او قائل شده بود.
شاید راز ماندگاری عاشورا نیز در همین نکته نهفته باشد. تاریخ مملو از حکومتهایی است که در میدان نبرد پیروز شدند اما در حافظه ملتها شکست خوردند. در مقابل، امام حسین(ع) در کربلا به شهادت رسید، اما در وجدان تاریخ پیروز شد. قدرت سیاسی میتواند بر جسمها حکومت کند، اما تنها حقیقت است که بر قلبها و اندیشهها ماندگار میشود.
عاشورا بیش از آنکه روایت یک جنگ باشد، روایت یک انتخاب است؛ انتخاب میان حقیقت و مصلحت، میان عدالت و منفعت، میان مسئولیت و سکوت. از همین رو، پیام آن محدود به یک زمان، یک جغرافیا یا یک نسل نیست. هر جامعهای که در برابر ظلم، تحریف، بیعدالتی و انحراف قرار گیرد، ناگزیر بار دیگر با همان پرسش تاریخی عاشورا روبهرو خواهد شد.
چهارده قرن از واقعه کربلا گذشته است، اما مهمترین پرسش عاشورا همچنان زنده است؛ اینکه در لحظه تشخیص حق و باطل، انسان در کدام سوی تاریخ خواهد ایستاد؟
🖊️ بهرام جرجانی
کارشناس حقوق و فعال اجتماعی
Legal Expert | Social Justice Advocate
- نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
- نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بیاحترامی به اشخاص، قومیتها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزههای اسلامی منتشر نمیشود.
- نظرات بعد از ویرایش ارسال میشود.